12 نکته براي نجات زندگي مشترک

روش هاي رسيدن به شادي و آرامش در زندگي مشترک

اگر مي خواهيد يک زندگي شاد و پر از عشق را در طول زندگي خود تجربه کنيد ، از هيچ تلاشي براي رسيدن به آن کوتاهي نکنيد. هر لحظه از زندگي تان را با عشق و صميميت سپري کنيد. تنها در اين صورت است که مي توانيد از يک زندگي شاد و ايده آل برخوردار شويد و به همراه فرزندان تان به سمت تکامل و موفقيت گام برداريد. حال براي داشتن يک زندگي گرم و صميمي به اين توصيه ها توجه کنيد:

1- وفادار باشيد.

يکي از پايه هاي مهم زندگي مشترک داشتن "تعهد و ايمان" است. وقتي زن و شوهر نسبت به زندگي خود تعهد نداشته باشند خيلي زود نسبت به يکديگر بي تفاوت شده و زندگي شان رو به فروپاشي مي رود. معتقد بودن و ايمان داشتن باعث نزديکي بيشتر زن و شوهر شده و احتمال خطا و لغزش را نيز در آن ها کاهش مي دهد.

 

2- با يکديگر دعا کنيد.

مطمئن باشيد اگر هر شب قبل از خوابيدن براي داشتن يک زندگي شاد و آرام دست به دعا برداريد ، به زودي انعکاس آن را در زندگي خود شاهد خواهيد بود. ارتباط برقرار کردن به طرق مختلفي مانند صحبت کردن، لبخند زدن، شوخي کردن و... صورت مي گيرد. شما مي توانيد با گوش دادن به صحبت هاي همسرتان او را آرام کنيد و حتي با پذيرفتن اشتباه خود و گفتن جمله "ببخشيد" بار ديگر عشق را به زندگي تان هديه بدهيد. بنابراين براي محکم کردن روابط خود بايد تلاش کرده و زحمت بکشيد.

وقتي زن و شوهر نسبت به زندگي خود تعهد نداشته باشند خيلي زود نسبت به يکديگر بي تفاوت شده و زندگي شان رو به فروپاشي مي رود.

3- کتاب ها و مقالاتي در اين زمينه مطالعه کنيد.

ساعتي از روز را به اين اختصاص دهيد که با يکديگر کتابهاي مفيدي در ارتباط با بهبود زندگي مشترک مطالعه کنيد. اين کار را در يک مکان آرام و راحت انجام دهيد و نقطه نظرات خود را در مورد آن بدهيد. اگر داراي فرزند هستيد کتاب هايي در مورد آن تهيه کرده و با هم بخوانيد. اين کار را در برنامه روزانه خود بگنجانيد تا شاهد اثرات مثبت آن در زندگي تان باشيد.

 

4- مغرور نباشيد.

تکبر و غرور يکي از بدترين رفتارهايي است که در زندگي مشترک به چشم مي خورد. تنها نيازهاي خود را نبينيد. نيازهاي همسرتان را نيز درک کرده و تا حد امکان آن ها را برآورده کنيد. اغلب جدايي ها، ابتدا با غرور و خودشيفتگي آغاز مي شود. در دادن عشق و محبت بخشنده باشيد و آن را از طرف مقابل دريغ نورزيد. شما بايد مانند يک روح در دو بدن باشيد و براي پيشرفت و تکامل روحي همسرتان نيز تلاش کنيد. آيا به راستي مي توان با کبر و غرور به يک زندگي شاد و آرام دست يافت؟!

 

5- تنها از کلمات محبت آميز استفاده کنيد.

در هنگام شادي و آرامش همه ما مي توانيم بسيار خوب و منطقي صحبت کنيم و طرف مقابل خود را به طور کامل جذب کنيم. ولي آيا قادريم همين رفتار را در مواقع تنش و عصبانيت نيز انجام دهيم؟ در اين گونه موارد براي چند لحظه از محيط دور شويد و کمي بر اعصاب خود مسلط شويد تا به آرامش بيشتري بر احساسات منفي خود غلبه کرده و بتوانيد جو را گرم تر و صميمي تر کنيد. هيچ گاه با طعنه و کنايه همسرتان را مورد سرزنش قرار ندهيد ، زيرا با اين کار فقط فاصله را بين خودتان بيشتر کرده ايد.

 

6- از يکديگر تشکر و قدرداني کنيد.

تشکر و قدرداني از طرف مقابل ، کيفيت زندگي را بالا برده و بهبود مي بخشد. يقين داشته باشيد در تمام ازدواج هاي موفق، زن و شوهر اين نکته مهم را در زندگي خود رعايت مي کنند. تشکر و سپاسگزاري بسيار راحت و آسان است ولي نياز به تمرين دارد. سعي کنيد براي تمام کارهاي کوچک و بزرگ روزانه همسرتان از او تشکر کنيد. اين عمل، احساس خوبي را در او ايجاد کرده و او را بيشتر به کمک و همکاري با شما تشويق مي کند.

 

7- به يکديگر هديه دهيد.

هر چند وقت يک بار به همسرتان هديه دهيد. نياز نيست اين هديه بسيار گران قيمت باشد. مهم اين است که شما به او نشان دهيد او را دوست داريد و براي او ارزش قايل هستيد. حتي گاه اوقات مي توانيد با يادداشتي محبت آميز او را شيفته محبت خود کنيد. در اين زمينه مي توانيد خلاق باشيد و او را همواره خوشحال کنيد.

خوشبخت بودن و يا نبودن، دست خود ماست. ما مي توانيم انتخاب کنيم شاد باشيم يا غمگين، عصباني و يا آرام. پس اين خود ما هستيم که بر مي گزينيم يک زندگي عاشقانه داشته باشيم و يا يک زندگي پر از تنش و اضطراب!

8- براي زندگي تان، خود تصميم بگيريد.

خوشبخت بودن و يا نبودن، دست خود ماست. ما مي توانيم انتخاب کنيم شاد باشيم يا غمگين، عصباني و يا آرام. پس اين خود ما هستيم که بر مي گزينيم يک زندگي عاشقانه داشته باشيم و يا يک زندگي پر از تنش و اضطراب! اين حق همه ماست که از يک زندگي موفق و شاد برخوردار باشيم. بنابراين بياييد ديدتان را نسبت به زندگي تغيير دهيد و خود بهترين ها را براي زندگي تان برگزينيد.

 

9- در مواقع سختي، آرامش خود را حفظ کنيد.

همه ما بايد ياد بگيريم در مواقع سختي و مواجه با مشکلات چگونه آرامش خود را حفظ کنيم. براي اين کار بايد نقاط ضعف خود را شناسايي کرده و روي آن ها کار کنيم. شايد براي غلبه بر اين مشکل نياز باشد مدت زيادي وقت صرف کنيم و حتي از متخصصان در اين امر کمک بگيريم. به هر حال بايد هر کاري از دست تان بر مي آيد انجام دهيد تا نقاط ضعف خود را از بين برده و بتوانيم راحت تر با مسايل و مشکلات روبه رو شويم.

 

10- با يکديگر قرار ملاقات بگذاريد.

گاهي اوقات با هم بيرون از منزل قرار بگذاريد و کارهاي مورد علاقه تان را انجام دهيد. با اين عمل شما به تدريج به يکديگر نزديک شده و به طور ناخودآگاه به آرامش بيشتري دست مي يابيد. خاطراتي که در ذهن شما شکل مي گيرد هرگز از بين نمي رود و روابط شما را هر چه بيشتر مستحکم تر خواهد کرد.

اگر نسبت به کسي عشق نداشته باشيد ، نمي توانيد به او احترام بگذاريد و اگر به کسي احترام نگذاريد نمي توانيد ادعا کنيد او را دوست داريد.

11- براي داشتن يک زندگي خوب تمرين کنيد.

براي داشتن يک زندگي خوب و سالم مانند هر کار ديگري نياز به تمرين و پشتکار داريد. به عنوان مثال کسي که با وزنه کار مي کند تا بدني قوي و ورزيده داشته باشد حداقل هفته اي 3 روز کار مي کند و همواره تصويري روشن از يک فرد قوي و خوش هيکل در ذهن مي پروراند. و همين تصور، انگيزه اش را براي ادامه کار دو چندان خواهد کرد. شما نيز براي داشتن يک زندگي ايده آل نبايد دست روي دست بگذاريد بايد تلاش کنيد و براي رسيدن به آن وقت صرف کنيد.

 

12- به يکديگر عشق بورزيد.

عشق و احترام لازم و ملزوم يک زندگي مشترک هستند و طرفين بايد اين دو را در زندگي خود رعايت کنند. اگر نسبت به کسي عشق نداشته باشيد، هرگز نمي توانيد به او احترام بگذاريد و اگر به کسي احترام نگذاريد نمي توانيد ادعا کنيد او را دوست داريد. پس با احترام گذاشتن به همسرتان، عشق را به او هديه دهيد.

بنابراين از همين لظحه به بعد ، ديدتان را مثبت کرده و در تمام لحظات زندگي، غم و شادي، استرس و آرامش در کنار همسرتان باشيد و پشت به پشت او مشکلات را حل کنيد و به سمت يک زندگي ايده آل گام برداريد.

 

منبع : مجله موفقيت - با تلخيص

تبیان

چگونه اعتماد به نفستان را باز یابید؟

اعتماد به نفس به میزان علاقه، اطمینان و غروری که نسبت به خود دارید می گویند. اما همیشه افراد زیادی وجود داشته اند که به دلایل بسیاری زندگی را دو بعدی می بینند و به همین دلیل پیدا کردن توانایی های خودشان برایشان مشکل شده و زندگی برایشان بی معنی شده است.

آیا معمولاً توانایی های خودتان را زیر سوال می برید؟ آیـا بـرای ایـن عدم اطمینان به خود توجیهی دارید یا فقـط بـه دلایل واهی این کار را می کنید؟ اگـر ایـنطـور اسـت، احـتـمالاً شما دچار کمبود اطمینـان و اعـتـمـاد به نفس هستیـد. تـا همین لحظه افراد بسیاری هستند که از همه تواناییهای خود به طور کامل استفـاده نمیکنند،ممکن است شما هم یکی از همین افراد بوده و به جای انجام کارهای مفید و سودمند، همیشه مشغول فکر کردن به این مسئله هستید که چه زندگی بیمصرفی دارید و چقدر محیط اطرافتان کسل کننده است. اگـر چـه مـمکن اسـت که کمی از خود دور افتاده باشید و ارزش خود را فراموش کرده باشید، اما هیچگاه برای تغییر دیر نیست.

 
● اعتماد به نفس چیست؟
اعتماد به نفس به میزان علاقه، اطمینان و غروری که نسبت به خود دارید می گویند. اما همیشه افراد زیادی وجود داشته اند که به دلایل بسیاری زندگی را دو بعدی میبینند و به همین دلیل پیدا کردن توانایی های خودشان برایشان مشکل شده و زندگی برایشان بی معنی شده است. هر چند ممکن است افرادی باشند که در هیچ زمینه ای اعتماد به نفس ندارند اما معمولاً کمبود اعتماد به نفس افراد در جنبه های بخصوص هر فرد است. به طور مثال، آنها که از لحاظ ظاهر اعتماد به نفس ندارند، زندگی اجتماعی برایشان بسیار دشوار خواهد شد. این افراد تصور خواهند کرد که در مجامع عمومی کسی به آنها توجه نخواهد کرد و مجبور خواهند شد که از اول تا آخر مجلس در گوشه ای تنها بنشینند. در زندگی زناشویی هم ممکن است کمبود اعتماد به نفس مشکلات زیادی ایجاد کند. ممکن است فرد همچنان در رابطه ای که خود می داند بسیار برای وی مسموم و ناسالم است باقی بماند در حالیکه آگهی کامل دارد که اصلاً از این رابطه خوشحال نیست. این به این دلیل است که فرد تصور می کند که قادر نیست این وضعیت را بهبود بخشد. این مسئله می تواند در زندگی کاری افراد هم تاثیر منفی بگذارد. کمبود اعتماد به نفس منجر به فقدان انگیزه و علاقه در فرد برای پیشرفت خواهد شد. اما اگر این مسئله را در مقیاس کلی تر بررسی کنیم، فرد فاقد اعتماد به نفس ممکن است از انجام همه کارها سر باز زند و بی هدف باشد فقط به این دلیل که تصور میکند که توانایی انجام کاری را ندارد. اما الان دیگر زمانش رسیده است که این رویه را تغییر داده و این را باور کنید که شما قادر به انجام هر کاری که می خواهید هستید. چه چیز منجر به فقدان اعتماد به نفس می شود؟ اعتماد به نفس پایین ممکن است درشرایط مختلف ایجاد شود. در محیط های اجتماعی ممکن است با افرادی سر و کار داشته باشید که شما را تحقیر می کنند. وضعیت ظاهریتان نیز تا حد زیادی در این زمینه موثر است. محیطی که در آن به دنیا آمده و پرورش یافته اید نیز بسیار روی اعتماد به نفس شما تاثیر دارد. بچه ای که هیچ وقت احساس نکرده است که فردی بخصوص است و از طرف والدین حمایت نمی شده است، با این تفکر رشد خواهد کرد که هیچ کس او را دوست نداشته و برای او ارزشی قائل نیست. محیط کار شما نیز روی اعتماد به نفستان تاثیر دارد. اگر کارهایتان مورد تشویق قرار نگیرد و توجهی به آنها نشود و همکارانتان وجودتان را نادیده بگیرند، اعتماد به نفستان کاهش پیدا خواهد کرد. چه کسانی در معرض ابتلا به آن هستند؟ چون عوامل بسیاری ممکن است به از دست دادن اعتماد به نفس بیانجامد، می توان گفت که همه در معرض خطر ابتلا به آن هستند اما بعضی شرایط نسبتاً جدی تری دارند. همه انسانها ممکن است در یک جنبه از زندگی خود احساس کمبود اعتماد به نفس داشته باشند. اما همیشه راه هایی برای مقابله با این مشکلات وجود دارد. در اینجا راه هایی را به شما معرفی می کنیم که با انجام آنها بتوانید ارزش خود را در نظر خودتان بالاتر ببرید و اعتماد به نفستان را افزایش دهید. اگر می خواهید اعتماد به نفستان را دوباره به دست آورید، در اینجا شش راه به شما معرفی می کنیم:

۱) خود را با دیگران مقایسه نکنید همیشه به یاد داشته باشید که انسانها با هم متفاوت اند. دلیلی ندارد که همه ما توانایی های یکسانی داشته باشیم و کارهای مشابهی انجام دهیم. اگر سعی کنید که خود را با هر کسی که سر راهتان قرار می گیرد مقایسه کنید، خیلی زود از خودتان خسته و دلسرد خواهید شد و دیگر قدرت انجام کاری را نخواهید داشت.

۲) خود را دست کم نگیرید سعی کنید که ارزش خود را به عنوان یک انسان کشف کنید. دلیل نمی شود که اگر کسی از شما خوشش نیامد و شما را فرد جالبی تصور نکرد، تصور همه مردم این باشد. اگر کسی از شما خوشش نیامد اصلاً ناراحت نشوید، مشکل خودش است نه شما. چون افراد زیادی هستند که شما را دوست می دارند و برایتان ارزش قائل اند.

۳) فهرستی از کارهایی که انجام داده اید و در آنها موفق بوده اید تهیه کنید سعی کنید روی کارهایی که در آن موفق بوده اید متمرکز شوید. اما اگر چنین چیزی در سابقه کاریتان پیدا نکردید اصلاً ناراحت نباشید. شاید پشت این همه ناتوانی لبخندی نهفته باشد و قدرتی باشد که بتواند باعث خنده دیگران شود و یا حتی شاید توانایی در شما وجود داشته باشد که هنوز کشفش نکرده اید. سعی کنید لیستی از کارهای انجام شده تان تهیه کنید. مهم نیست که کوتاه یا بلند باشد. با اینکه حتی ممکن است نتوانید فکرش را بکنید اما همین کارها می تواند اعتماد شما را دوباره به خودتان جلب کند.

۴) سر خود را بیشتر گرم کنید سعی کنید تفریحاتی برای خود درست کنید که به آنها علاقه دارید. ممکن است به کتاب خواندن علاقه مند باشید، یا به باشگاه بروید یا هر کار دیگری...هر چه زمان بیشتری به انجام کارهای مورد علاقه تان اختصاص دهید، کمتر وقت برای سرزنش خود و متاسف شدن برای خودتان خواهید گذاشت. اما مسئله مهم تر این است که این کار باعث می شود که شما احساس مفید بودن کنید و این به شما هدف می دهد.

۵) با افراد مثبت نشست و برخاست کنید: گاهی اوقات بودن در جمع افرادی که از خودتان هم دلسردتر و افسرده تر هستند، بیشتر به ضررتان خواهد بود. حتی اگر تنها باشید بیشتر به نفعتان خواهد بود تا با آنها. به جای چنین افرادی سعی کنید با افرادی مراوده کنید که می توانند شما را شاد کنند. اگر دور و اطرافتان را از دوستان نزدیک و خانواده پر کنید که شما را قبول دارند، می تواند سبب شود که شما هم خودتان را قبول داشته باشید.

۶) در جلسات روان شناسی شرکت کنید امروزه درمان های زیادی برای این مشکل پیشنهاد می شود. مجمع های بسیاری هم برای این منظور تشکیل می شود. به این افراد توصیه می شود که در این جلسات روان شناسی شرکت کنند چون بسیار موثر بوده است. کتاب ها و نوارهای زیادی هم در این زمینه ارائه می شود. با خودتان صادق باشید
من چیزی در مورد شما نمی دانم، اما می دانم که امروز در این دنیا کینه و نفرت به اندازه کافی وجود دارد و در این موقعیت بدترین کار این است که شروع کنیم که از خودمان هم متنفر شویم. شما فقط یکبار به دنیا می آیید، و همین یکبار هم زندگی خیلی کوتاهی خواهید داشت، پس نگذارید که دیگران مانع شادی شما شوند. سعی کنید که توانایی های خود را بشناسید و ببینید که در چه زمینه هایی فردی ویژه هستید. افرادی که نمی توانند توانایی های شما را ببینند ارزش این را ندارند که دور و برتان باشند.

گام های عملی برای افزایش روحیه

 

امروزه پیشنهاد سقراط که در قر ن پنجم قبل از میلاد که در آن متنی بر خودشناسی ارایه شد به قوت خود پا برجاست.

۱) خود را بشناسید.
امروزه پیشنهاد سقراط که در قر ن پنجم قبل از میلاد که در آن متنی بر خودشناسی ارایه شد به قوت خود پا برجاست.
اهداف احساسات و محدودیت های خویش را بشناسید و با آرامش با آنها برخورد نمایید. خواه از طریق مطالعه , خواه از طریق اندیشیدن و تفکر, سعی کنید بعضی راه هایی که باعث شناخت شما از خودتان و اینکه چه چیزهایی شما را خوشحال می کند پیدا کنید.
چنانچه به این توصیه عمل کنید , بهتر قادر به کنترل زندگی و مشکلات پیش روی خود خواهید بود.

۲) به خودتان ارزش بدهید و به خود اعتماد داشته باشید.
ممکن است سخت به نظر برسد اما سعی کیند رفتارتان گویای این باشد که از خودتان مواظبت می کنید.
حتی اگر همیشه احساس عدم اطمینان می کنید , برخورد و رفتار مثبت را به دنیای اطراف هدیه دهید. برخورد مردم با شما متاثر از رفتار و پوشش شماست.
بنابراین خود ارزشی و خود اعتمادی را به نمایش بگذارید تا احترام را برای شما به ارمغان آورد.

۳) بیش از حد توانتان کار نکنید.
همه ما با سخت کوشی , خواهان تامین امنیت و رفاه خانواده مان هستیم. اما مهم این است که تعادل را در زندگی حفظ کنیم.
معمولا آن چه از نظر مالی دنبال می کنیم با آن چه که تحقق می یابد یکسان نیست. اگر برای شما تامین معاش مهمتر از صرف وقت با عزیزان یا لذت بردن از زندگی است, بهتر است در تعیین اولویت ها بازنگری کنید. سعی کنید برقراری تعادل را از کسی که بین زندگی شغلی و خانوادگی اش این توازن را ایجاد کرده بیاموزید یا اینکه با خانواده یا دوستانتان راجع به تاثیرات شغلی تان بر روی آن ها صحبت کنید.

۴) از افراد منفی دوری کنید.
از ارتباط مسموم که در شما احساس ناراحتی , عصبانیت یا نا امنی می کند اجتناب کنید. ممکن است سخت به نظر آید اما ارتباط خویش را باکسانی که برای شما افسردگی به ارمغان می آورند به حداقل برسانید, کسانی که اکثرا محبتهای دریافتی را بدون پاسخ می گذارند و یا کسانی که دائما از شما انتقاد می کنند.
صداقت سخنان چنین افرادی را مورد ارزیابی قرار دهید تا ببینید که میزان حقایق موجود در سخنانشان تا چه حد بر اساس ارتباطی مثبت و خوش بینانه است. اگر کسانی شما را تحت فشار روانی قرار می دهند صریحا از آنها بخواهید شما را رها نمایند.

۵) مثبت فکر کنید.
سعی کنید از حداکثر توانایی هایتان استفاده کنید و به قدرت خویش اتکا کنید. علایق شخصی تان را با مطالعه و گذراندن کلاسها توسعه دهید.
علایق جدید را امتحان کنید و شکست هایتان را به کار گیرید. همه ما بخشی از اوقاتمان را از دست داده ایم اما افراد موفق از شکست هایشان درس آموخته اند و مغلوب شکست شان نشده اند.
اگر شما توانایی هایتان را به خوبی توسعه دهید و نقش مثبتی داشته باشید واقعا قادر به تغییر موقعیت های منفی به موقعیت های مثبت خواهید بود.

۶) ورزش کنید.
یک رژیم غذایی مناسب و قدری فعالیت بدنی روزانه , اعم از اینکه پیاده روی آرام باشد یا کار بیرون, فشار و اضطراب را تخفیف می دهد و روحیه را شاداب نگه می دارد.
ورزش و تمرینات بدنی, افراد را از احساس برتری طلبی رهایی و توانایی های سرکوب شده ذهن را ترقی می دهد. همین امر منجر به جلوگیری از افسردگی می شود. برای اشخاص متفاوت ورزشهای مناسب آنها وجود دارد.
تمرینات کششی و یوگا برای تخفیف فشار بسیار مناسبند. بعضی تمرینات نی تواند به رفع عصبانیت کمک کنند. البته ورزش بیرون از منزل فواید مضاعفی دارد, نور آفتاب در بهبود روحیه و تخفیف افسردگی کمک موثری محسوب می شود.

۷ ) بخشی از اوقاتتان را تنها بگذرانید.
لذت از جمع دوستان و تنهایی دو بخش از زندگی اند که برای تقویت روحیه بسیار مهم اند. برای معنا بخشیدن و ایجاد شور در زندگی ضمن اهمیت دادن به دیگران کاملا مشروط ووابسته به وجود دیگران نباشد. علاوه بر گذراندن ۲۰ دقیقه در حمام , گوش دادن به موسیقی یا خروج از منزل به قصد لذت بردن از طبیعت , زمانی را برای لذت بردن از تنهایی خویش صرف کنید.
چنانچه این امر را سخت یافتید ممکن است با توسل به اجتماع از مشارکت در موضوعات مهم دوری کنید.

۸) به دیگران کمک کنید و اجازه دهید دیگران به شما کمک کنند.
وقتی مشکلاتتان طاقت فرسا به نظر می رسد نشان دهید که کمک دیگران می تواند اضطراب و دلواپسی شما را بر طرف کند, بنابر این مشکلاتتان را کاملا در منظر دیگران قرار دهید. کمک بلا عوض در مسائل اجتماعی یا کمک به دوستان نیز می تواند به سود شما تمام شود.
اگر در مقابل کمکی که دریافت کرده اید به همان میزان به دیگران مساعدت نمایید دامنه مناسبی از دوستان و اقوامی را بسط داده اید که شریک اوقات خوش شمایند و مدد کاران زمان تنگی و سختی تان.

۹) ارتباطات و مراودات.
با روشی روشن و در عین حال همراه با آرامش و متانت , احساساتتان را به خانواده , دوستان و مدرسه تان بیان کنید و با دقت کامل به جواب آن ها گوش فرا دهید. هرگز خود را تحت فشاری که ناشی از عدم بیان احساساتتان است قرار ندهید. چرا که این فشار , انفجار ناگهانی در پی خواهد داشت و دیگران بدون کوشش و تلاشی شمارا خواهند شناخت.
عصبانیتی را که باعث پریشانی و دانستن نقاط ضعف شما می شود کنترل کنید. هرگز اجازه ندهید دیگران ذهن شما را بخوانند.

۱۰) موقع احتیاج , کمک بطلبید.
افرادی را پیدا کنید که هنگام مشکلات بتوانید با آنها مشورت کنید .چنانچه پس از مشورت با دوستانتان و خانواده , مشکلا تتان همچنان طاقت فرسا جلوه می نماید و احساس عدم آرامش می کنید , با مشاورینی صحبت کنید که خواهان کمک و یاری به شمایند. اگر احساس عدم امنیت , نگرانی یا ناراحتی و پریشانی می کنید فورا از یک مشاور متخصص کمک بطلبید

کاهش استرس ، زندگی مطلوب تر

همه میدانیم که استرس جزئی از زندگی ماست. از آن جمله میتوان به فشارهای متفاوتی که گاه از جانب کار، گاه از جانب اعضاء خانواده و یا حوادث محلی و یا حوادث جهانی بر ما وارد میشود اشاره نمود.
چنین بنظر می رسد که راهی برای گریز از استرس ها وجود ندارد. البته بعضی اوقات استرس ها میتوانند اثرات مثبتی نیز داشته باشند مثلاً یکی از این گونه اثرات ایجاد انگیزه در اتمام کاریست که به تعویق افتاده و یا هوشیاری و خلاقیت بیشتری است که در ما ایجاد مینماید.
به هر حال شواهد پزشکی دلالت بر اثرات سوء استرس بر بدن انسان دارد. استرس با ایجاد اختلال در خواب یا زخم معده و بروز بیماریهای روده ای (گاستریت) و سردردها میتواند سبب سلب آسایش از زندگی ما گردد.
نتایج آخرین تحقیقات انجام شده نشانگر تأثیر استرس بر بروز بیماریهای کشنده ای همچون بیماریهای قلبی، سکته و نیز ایجاد فشار خون بالا و حتی ابتلاء به سرطان میباشد.آنچه که همه باید به آن توجه داشته باشیم این است که استرس را نمیتوان از صحنة زندگی حذف کرد ولی میتوان اثرات آن را کاهش داد. یعنی با شناخت و بکارگیری راههای مبارزه با موارد استرس زا خواهیم توانست اثرات نامطلوب آن در زندگی و نیز بر بدن خود را کاهش دهیم. بعنوان مثال می توان با افزایش فعالیتهای مثبت و نیز ایجاد افکار مثبت نسبت به مسائل زندگی اثر استرس بر بدن خود را کاهش دهیم.

▪ سه دقیقه چشمان خود را ببندید، منظره یا کار مطلوب و آرام بخشی را تجسم کنید و حداقل یکبار دیگر اینکار را تکرار نمائید.
▪ هنگامیکه از کنار کسی در خیابان و یا مغازه و یا محل کار خود می گذرید لبخند بزنید و یا سلام کنید شخص مقابل احتمالاً به شما لبخند می زند و این به شما کمک دهیم. بعنوان مثال می توان با افزایش فعالیتهای مثبت و نیز ایجاد افکار مثبت نسبت به مسائل زندگی اثر استرس بر بدن خود را کاهش دهیم.
▪ هر صبح به موضوع و هدف کوچکی فکر کنید اینکه به دلیل کوچک بودن هدف شما میتوانید به آن نائل شوید احساس خوبی در شما ایجاد میکند باین منظور ممکن است یاد چیزی بیافتید که همیشه فراموش میکردید مثل : چک کردن باتریها باتریها در چراغ قوه یا نوشتن نامه به یک دوست یا بازی کردن با یک عضو خانواده برای مدت نیمساعت.
▪ لبخند زدن و خندیدن از کاهش دهنده های مهم استرس میباشند همچنانکه گفته اند «خنده بر هر درد بی درمان دواست»
▪ سعی کنیددر مکالمات روزمره از شوخی های ملایم استفاده کنید و یا موضوعات خنده دار بخوانید یا تماشا کنید.
▪ زیر دوش و یا هنگام رانندگی آواز بخوانید.
▪ برخی از افراد بیشتر تمایل دارندتا به جنبه های منفی زندگی بپردازند. شما کوشش کنید که جزء دستة مثبت اندیشان باشید.

● انواع استرس زاها و اثرات آنها بر سلامت ما
غالباً ما فکر می کنیم که فقط مسائل بزرگی مثل طلاق یا از دست دادن شغل یا تغییر شغل از موارد استرس زا بشمار میآیند. در حالیکه این مسائل کوچک و روزمره هستند که در دراز مدت بیشترین مشکلات را برای ما بوجود میآورند. وضعیت هایی مثل تعجیل در رسیدن به محل کار، نگرانی در تصمیم گیری برای کارهای کوچک، تکرار حوادث نامطلوب طی روزها و هفته ها و سالهای گذشته که همة عوامل کوچک اما اساسی میباشند که میتوانند با تکرارشان نه تنها بر سبک های رفتاری ما که حتی بر زندگی ما تأثیر گذار باشند.
توجه داشته باشیم که برای بسیاری از ما نگرانی،آنچنان جزئی از زندگی دائمی ما شده است که شاید حتی قادر به تشخیص آن نباشیم اما این نگرانی حتماً روی بدن ما تأثیر میگذارد.

● استرس و نقش زیانبخش «بایدها»
در طول دوران رشد از کودکی به نوجوانی و بزرگسالی تمام کارهائی را که ما باید انجام دهیم توسط والدین،معلمان و یا دوستان بصورت عمدی و یا ناخواسته به ما گوشزد شده است. متأسفانه علیرغم اینکه بزرگتر میشویم باز هم به این بایدها بها میدهیم و اجازه میدهیم موجب افزایش استرس در ما بشوند بدون آنکه مجدداً آنها را ارزیابی کنیم که تا چه اندازه برایمان لازم و یا مفید میباشند. بعنوان مثال در مواردی نظیر هنگامیکه کسی از ما تقاضای کمک میکند ناخودآگاه فکر میکنیم که باید تحت هر شرایطی و به هر قیمتی به خواست آن فرد پاسخ مثبت بدهیم یا اینکه در رابطه با دیگران اصلاً نباید خودمان را در نظر بگیریم زیرا این خودخواهی است. مقدار قابل توجهی استرس به خود تحمیل می کنیم تا به «بایدها»ی توصیه شده در دوران رشد خود پاسخ دهیم.
پس بهتر است که تعدادی از بایدها را دوباره مورد ارزشیابی قرار داد.
به عبارت دیگر نتیجه گیری و برداشت های متفاوت از افکار یا وقایع نیز روش دیگری برای کاهش استرس ها میباشد.برخی اوقات به دلیل پیچیدگیهای زندگی و یا انتقال رنج ها از دوران کودکی علیرغم تمام کوششهایی که میکنیم استرس ها بعنوان یک عامل جدی در زندگی ما باقی می مانند. اگر با چنین شرایطی مواجه هستید بهتر است برای شناخت بهتر خودتان و چگونگی برخورد با مشکلات بیرونی و درونی با یک مشاور ذیصلاح گفتگو نمائید. متوجه باشید که مشورت فقط برای دیوانه ها نیست اکثر این مراجعه کنندگان مشاوران کسانی هستند که مشکلات روزمره زندگی دارند که نتوانسته اند به آنها مسلط شوند. توجه داشته باشید که ما فقط یک بار زندگی میکنیم و می بایستی هر کاری از دستمان بر می آید انجام دهیم تا زندگی را معنی دار تر و لذت بخش تر نمائیم.

● دستورالعمل روزانه جهت کاهش دادن استرس
▪ در طول روز خود استراحت های (زنگ تفریح های) کوتاه بدهید.
▪ باین ترتیب که در طول روز چند بار به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه به خود استراحت بدهید و روی خوردن یک میوه یا یک نوشیدنی تمرکز کنید تا حدی که از مزة آن لذت ببرید.
▪ سه دقیقه چشمان خود را ببندید، منظره یا کار مطلوب و آرام بخشی را تجسم کنید و حداقل یکبار دیگر اینکار را تکرار نمائید.
اگر شما بطور کلی از شخصی که با اعمالش سبب ناراحتی و عصبانیت شما میشود بخواهید که به اعمالش پایان دهد طبیعی خواهد بود که شما نسبت به او عصبانیت نشان دهید. این حق شماست که احساسات خود را بروز دهید. البته کارهایی را که شما به دنبال عصبانیت انجام میدهید میبایست مورد ارزیابی قرار دهید.
فرد تنها در صورتی خودخواه است که افراد را از بروز واکنش های طبیعی شان محروم کرده باشد البته لازم به ذکر میباشد که عکس العملها گاه در اشخاص یکسان نیست و در اشخاص مختلف بصورت متفاوت ظهور پیدا میکند.
ارزیابی مجدد بایدهایمان یکی از موثرترین کارهائیست که میتوانیم برای کاهش استرس و بخاطر سلامت جسم و روان خود انجام دهیم. ضمناً از آنجائیکه اطرافیان نزدیک ما نیز تحت تذثیر بایدهای ما قرار می گیرند و احتمال این که آنها نیز رفتارهای ما را الگوی عمل خود قرار دهند. این تجدید نظر به لحاظ سلامت آنان حائز اهمیت میباشد.

● راههای کاهش استرس
برای کاهش استرس طی مراحل زیر عمل کنید :
۱) لباسهای گشاد بپوشید.
۲) مکان راحتی را برای نشستن یا دراز کشیدن انتخاب نمائید.
۳) آرام و عمیق تنفس کنید و روی حرکات انقباض و انبساط سینه تمرکز نمائید این کار را چند بار تکرار کنید و خود توجه کنید به خروج تنش ها از بدن.
۴) خود را در مکانی که در آن احساس آرامش میکنید مثل کنار ساحل منطقة جنگلی و یا یک مرکز خرید خلوت تصور نمائید.
۵) سعی کنید تا در حین قدم زدن از مناظر زیبا و رایحه های خوش، نسیم سبک، سایه و یا نور خورشید لذت ببرید.
۶) برای دقایقی توجه کنید به چیزی یا موضوعی که از تمرکز کردن روی آن خوشتان میآید.
۷) در طی این لحضات نفس کشیدنهای عمیق و آرام را ادامه دهید به نحوة انجام این تنفس ها دقت کنید و افکار دیگر را کنار بگذارید.
۸) در حالیکه موضوعات فوق را تجسم میکنید به موسیقی موردعلاقه خود گوش دهید.
۹) این کارها را حتی در فواصل بین کارتان نیز میتوانید انجام دهید.
۱۰) ورزش علاوه بر اینکه بطور کلی برای سلامتی مفید است در کاهش استرس میتواند مؤثر باشد.
۱۱) از ورزش های آرامی نظیر پیاده روی، دوچرخه سواری و دویدن گرفته تا ورزشهای مطبوعی مثل گلف، تنیس و والیبال همه میتوانند مفید باشند.
۱۲) از جمله کارهایی که به هنگام بروز استرس باید انجام دهیم، تجدید نظر روی افکار ناخوشایند و پراسترس است به گونه ایکه نگاه متفاوتی نسبت به قبل به آنها داشته باشیم. و به عبارت دیگر نتیجه گیری و برداشت های متفاوت از افکار یا وقایع نیز روش دیگری برای کاهش استرس ها میباشد.
مثلاً این روزها که تعداد اتومبیل ها در مسیر رانندگی ما در حال افزایش میباشد اگر راننده ای جلو ما بپیچد و یا برخورد غیرمؤدبانه ای با ما بکند این حالت ها موجب ناراحتی ما می شوند این بدلیل اینستکه در واقع ما به چنین افرادی توجه زیادی بیش از آنچه شایسته آن هستند را نشان میدهیم.
مهم اینستکه شما سعی کنید به خودتان سخت نگیرید، و یاد بگیرید که چگونه بر اشتباهات کوچک خود یا دیگران بخندید.

▪ برنامه ریزی کنید تا هر روز به مدت نیم ساعت به کاری که به آن علاقمند هستید بپردازید مثلاً کتابی که دوست دارید بخوانید، برنامة تلویزیونی مورد علاقه خود را ببینید، حمام آب گرم بگیرید، تلفنی به یک دوست بزنید و یا هر روز به مدت نیم ساعت در پارک نزدیک محل زندگی یا کار خود قدم بزنید.

موسسه تحقیقات بهبود زندگی زنان
وب سایت : www.farsi.riwl.org

تمرين تنش زدايي

   دستورالعمل هاي مقدماتي

تنش زدايي, مفهومي متضاد تنش است. تمرين زير, ابزاري است براي مهار تنش و ارتقاي سطح تنش زدايي و آرميدگي در ذهن و بدنتان. اگر خودتان (يا دوستي) دستورالعمل تمرين را روي نوار ضبط كنيد و به هنگام تمرين به آن گوش دهيد, بسيار سودمندتر است تا اين كه آن را بخوانيد و در خلال تمرين از محفوظات خود كمك بگيريد. تمرين را بخوانيد و با مكث‌هاي بجا فرصت لازم را براي تحقق تنش زدايي فراهم آوريد. اگر شما تمرين را براي خودتان روي نواري ضبط كرده ايد, لطفاً يادتان باشد كه فقط وقتي از آن استفاده كنيد كه در خانه به آرامي نشسته ايد يا دراز كشيده ايد و يا در جايي مشغول به انجام فعاليتي هستيد كه مستلزم هوشياري كامل شما نيست.

به هنگام اعمال خودكار مانند رانندگي به نوار گوش ندهيد. فعاليت عمده تمرين حاضر ايجاد تنيدگي و آرميدگي متناوب در گروهي از عضلات است. آن قدر بر عضلات تنش وارد كنيد كه تنيده شوند؛ ولي نه آن قدر كه عضلاتتان درد بگيرند. هر گاه عضلات شما درد گرفت, يعني شما بيش از حد تنيدگي ايجاد كرده ايد.

تمرين كاهش تنش

به پشت تكيه دهيد و تا حد ممكن وضعيت راحت و آسوده اي اختيار كنيد. چشمان خود را به آرامي ببنديد. آهنگ تنفس تان را تنظيم كنيد (مكث كنيد) به تنفس موزون و آهنگين خود توجه كنيد. (مكث كنيد) نفس ديگري بكشيد. اين بار كمي عميق تر, حالا احساس آرامش, آسودگي و آرميدگي مي كنيد. (مكث كنيد) حالا بيشتر و بيشتر بدنتان آسوده تر و آرميده تر مي شود؛ دست راست خود را مشت كنيد و به آرامي مچ خود را بفشاريد. آن را محكم تر و محكم تر بفشاريد و تنشي را كه ايجاد كرده ايد مرور كنيد. آن را فشرده نگه داريد تا در مچ, دست و ساعدتان  تنش را احساس كنيد.

(مكثي كوتاه كنيد) حالا عضلات دستتان را رها و شل كنيد, بگذاريد كه انگشتان دستتان رها و شل باشند. به مغايرت احساس تنش و احساس آرميدگي فعلي خود توجه كنيد. (مكثي كوتاه كنيد) حالا همه بدن تان به سوي آرميدگي پيش مي رود و حتي آرميدگي بيشتر و كامل تر . (مكثي كوتاه كنيد) حالا از ناحيه آرنج هر دو دست خود را خم كنيد و تنش را در عضله دو سر دستتان وارد كنيد. آن ها را محكم تنيده كنيد تا تقريباً بلرزند. آن ها را سفت نگه داريد و تنشي را كه ايجاد كرده ايد, مرور كنيد. (مكثي كوتاه بكنيد) حالا به آرامي دست هايتان را از طرفين دراز كنيد. دست هايتان شل مي شوند و حالا احساس سنگيني و آرميدگي در دست هايتان داريد. به تنشي كه از عضلاتتان رخت بر مي بندد و آرميدگي كه بجاي تنش مي نشيند, توجه كنيد. حالا بگذاريد اين آرامش در بقيه اندامتان جريان و گسترش يابد, حالا آرميده تر مي شويد. (مكث) (از اين به بعد, وقتي مكث مي كنيد كه به نظرتان براي تحقق تنش زدايي و آرميدگي به مقداري زمان نياز داريد .) همة توجه خود را معطوف گردن, شانه ها و قسمتهاي بالايي پشت تان كنيد. همان طور كه به آرامي نفس مي كشيد, تصور كنيد كه شما تنش را از گردن, شانه ها و قسمت هاي بالايي پشت تان رها مي كنيد و اين قسمت ها سنگين تر و بيشتر و بيشتر آرميده تر مي شوند. وقتي شما تنش را در بازوها, گردن, شانه ها و قسمت بالايي پشت تان رها مي كنيد, احساس مي كنيد موج آرميدگي از ناحيه تنه, قسمت هاي پايين تر پشت و شكم تان به سوي پايين بدنتان حركت مي كند. با هر تنفس شما بيشتر و بيشتر آرميده تر مي شويد.

حالا عضلات نشيمنگاه و ران هايتان را محكم منقبض كنيد. براي انقباض ران هايتان, در حالتي كه انگشتان پاهايتان از زمين فاصله دارند, پاشنه هايتان را بر زمين فشار دهيد, تنش را نگه داريد. عضلات ران را محكم و تنيده كنيد. حالا عضلات را شل و رها كنيد. حالا به تفاوت بين آرميدگي و تنيدگي عضلات ران ها و نشمينگاه خود توجه كنيد بگذاريد احساس آرامش را هر چه عميق تر و كامل تر احساس كنيد.

حالا مثل زماني كه مي خواهيد روي نوك پنجه راه برويد, انگشتان پاهايتان را روي زمين بگذاريد و آن را فشار دهيد. احساس مي كنيد عضلات پشت ساق پاهايتان محكم و تنيده تر مي شود. تنش را نگه داريد. تنش را در اين گروه عضلات مرور كنيد و حالا آرميدگي.مقاومت بين تنش و احساس مطبوع آرامش و آرميدگي عميق تان را احساس كنيد. در حالي كه شما آرميدگي بيشتري احساس مي كنيد, قسمت هاي پاييني بدنتان سنگين تر مي شود.

در صورت تمايل , مي توانيد با يك دم ژرف و بازدم آهسته, آرميدگي عميق تري احساس كنيد. در ضمن دم عميق, احساس مي كنيد كه همه بدنتان سنگين, آسوده و آرميده شده است. به اين افكار بينديشد: "من كاملاً خوبم. من آرميدگي عميقي احساس مي كنم. بدنم آرام و آسوده است . گردنم, چانه ام،پيشاني ام همگي آرام و آسوده اند. تمام بدنم سنگين, آسوده و آرميده است. بازوان و دستان من گرم و سنگين اند. من در آرامش به سر مي برم." (در اين قسمت, قبل از بلند شدن و خاتمه جلسه تنش زدايي  چند دقيقه در حالت آرميدگي به سر بريد.)

(پايان جلسه) نفسميقي بكشيد. انگشتان پاهايتان را تكاني دهيد و چشمانتان را باز كنيد. بعد از اين تمرين شما احساس تازگي و آرامش مي كنيد.

ارتقاء تجربه

شما مي توانيد با گرفتن دمي عميق و رهاسازي تنش در هر بازدم و تصور حركت موج آرميدگي از بالاي سرتان به سمت انگشتان پاهايتان, به احساس آرميدگي عميقي دست يابيد. وقتي در خلال اين تمرين به مقاومت تنش و آسودگي مطبوع در عضلاتتان پي برديد, توانايي شما در آرميدگي ارتقاء مي يابد. مثل هر كاري, با انجام تمرين هاي بيشتر, شما مي توانيد آسانتر و آشنا تر از اين تمرين براي آرميده ساختن خود بهره گيريد.

مترجم: زينب اثباتي , كارشناس مركز مشاوره

فائق آمدن بر اضطراب اجتماعي

 

فائق آمدن بر اضطراب اجتماعي

سال‌هاي دانشجويي براي تمرين و بهبود بخشي به مهارت‌هاي اجتماعي مورد استفاده در زندگي شخصي و حرفه‌اي، ‌دوران حساسي تلقي مي‌شود. دانشجويان خجالتي اغلب، مهارتهاي اجتماعي را تكليفي چالش انگيز برمي‌شمارند. علل خجالتي بودن بسياراست، چند عامل برجسته و متداول آن عبارتند از: عزت نفس پايين و ترس از طرد شدن، نگراني مفرط براي مورد تاييد ديگران بودن و خاطرات آزار دهنده از تجربه‌هاي اجتماعي پيشين هرگاه دانشجويي به يكي از علل خجالتي بودن پيش گفته يا ديگر علل مربوط دچار باشد،‌چه بسا از ديگران دوري جويد، در فعاليتهاي فوق برنامه دانشكده شركت نكند، در كلاس اظهار عقيده نكند. آغازگر يك گفتگو نباشد و نتوند با كسي قرار ملاقات بگذارد. همچنين آنها ممكن است در كمك خواستن، تاب و تحمل در موقعيت‌هاي دشوار و ظاهري حاكي از بي علاقگي به ديگران مشكل دارند.

اگر من دانشجويي خجالتي هستم، براي احساس راحتي بيشتر در موقعيت‌هاي اجتماعي، چه مي‌توانم بياموزم ؟ راهنمايي‌هاي زير مي‌تواند در برخورداري احساس اطمينان بيشتر به دانشجويان خجالتي كمك كند.

                               نگرش هايتان را اصلاح كنيد

           اين كار را مي‌توان در دو عرصه انجام داد. تغيير انتظارات غير واقع‌گرانه از خودتان؛ تغيير اداراك تحريف شده خودتان، مبني بر اين كه اگر كامل نباشيد شما را سرزنش خواهند كرد. تمرين كنيد افكار خود منتقدانه از خودتان را جانشين افكار حمايت كننده‌تري از خودتان سازيد. مثلا به خودتان بگوييد: " وقتي كسي مرتكب اشتباهي مي‌شود، اكثرا مي‌توانند از عهده اشتباه خود برآيند "،‌" چقدر خوب بود اگر اوضاع به نحو ديگري پيش مي‌رفت، ولي هنوز كه دنيا به آخر نرسيده " ،‌" هيچ كس كامل نيست، من هم همين طور."

                               براي بناي مهارت‌هاي اجتماعي با گام‌هاي كوچك و منطقي شروع كنيد.

با افرادي كه روبه رو مي‌شويد، با لبخند و تكان دادن سر سلام كنيد. با يكي از همكلاسي‌هايتان كه در نزديكي شما مي‌نشيند، دربارة موضوعاتي مانند تكاليف منزل، كتاب درسي، معلم، ‌امتحان، گروه ( آموزشي) صحبت كوتاهي كنيد. در جلسة بعدي كلاس همين روند  گفتگو را با همان همكلاسي‌هايتان پيش بگيريد. اين كار را تا زماني ادامه دهيد كه آن ها براي شما آشناتر شوند و صحبت  با آن ها براي شما طبيعي تر جلوه كند. شركت در انجمن و گروههاي مورد علاقه تان را در نظر بگيريد. هيچ چيز نمي تواند بهتر از كاركردن با يكديگر در طرحي مشترك ، به شناخت افراد از يكديگر كمك كند.

                               اظهار نظر كنيد.

با صدايي نسبتا بلند صحبت كنيد و نگران نباشيد از اين كه گفته شما كمي با صحبت‌هاي گوينده قبلي همپوشي دارد. در ارتباطات امروزي تماس چشمي، عنصري ضروري در گفتگو محسوب مي‌شود. در گفتگو، حالت بدني هوشياري و آرام از حالت خشك و غير منعطف خوشايندتر است .

موضوعي براي گفتن داشته باشيد. ازرويدادهاي جاري و اخبار دانشگاه مطلع شويد. اگر شماعلاقه‌اي تخصصي نسبت به موضوعي داريد،‌درباره آن صحبت كنيد، به طوري كه هم مبتديان و هم متخصصان بتوانند گفته‌هاي شما را درك كنند. داستان يا  لطيفه‌هاي جالب براي گفتن گرد آوريد.

                               شنونده‌اي مشتاق باشيد.

از ديگران پرسش‌هاي باز پاسخ بپرسيد، يعني پرسش‌هايي كه نتوان با گفتن بله يا خير بدان پاسخ داد. پرسش‌هاي باز پاسخ با كلماتي مانند " چرا، چگونه، چي، كي "شروع مي‌شود. به كساني كه مي‌شناسيد سلام كنيد. در موقعيت‌هاي اجتماعي‌، به افرادي كه به نظر خجالتي مي‌رسند، نزديك شويد.

                               تمرين كنيد.

 از هرفرصتي كه پيش مي‌آيد، براي بهبود مهارت‌هاي اجتماعي تان بهره بگيريد.

مترجم : زينب اثباتي

http://iransco.org/Br_EzterAbejtemAI.asp

چگونه با فرزند نوجوانمان صحبت کنیم1

 

مي گويند فرزند هر چقدر هم كه بزرگ شود باز هم براي پدر و مادر كودك است . شايد به همين دليل باشد كه پديده نوجواني ، والدين را در برابر موقعيتي قرار مي دهد كه يا آن را نمي پذيرند و يا گمان مي كنند كه اين واقعه مربوط به زمان حال نيست و بلوغ پديده اي است كه در آينده براي فرزند آنها اتفاق خواهد افتاد ...

به منظور پيشگيري از جدايي افكار ، احساسات و انديشه هاي والدين و نوجوانان ، لازم است همزمان با تغييرات جسمي و رواني نوجوانان ، تغييراتي نيز در والدين رخ دهد تا بتوانند بپذيرند كه فرزند نوجوانشان همان كودك خردسال ديروز نيست. چرا كه انتقال از دوره كودكي به نوجواني نيازمند حمايت اطرافيان ، خصوصاً والدين است . والدين فهيم و آگاه با برخوردهاي متناسب و منطقي مي توانند نقش مؤثري را در ايجاد هويت صحيح و سازگاري نوجوانشان با محيط داشته باشند .

 

ديدگاه نوجوانان نسبت به والدين

معمولاً نوجوانان نيز شكايت دارند كه والدين و ديگر بزرگسالان " روحيه ما را درك نمي كنند ، به شخصيت ما احترام نمي گذارند ، عقايد خود را به ما تحميل مي كنند و ... " نوجوانان مي گويند : آنها متعلق به نسل ديگري هستند و روحيه نسل جوان را درك نمي كنند ، دنيايي تفاوت بين عقايد و ديدگاه هاي ما با والدينمان وجود دارد و... آنها حتي سطح سواد و تحصيلات والدين خود را قبول ندارند ، چرا كه در بسياري از موارد نوجوانان تحصيلات خود را امروزي تر و كارآمدتر از والدين خود مي دانند. اين در حالي است كه بزرگسالان نيز رفتارها و عقايد فرزندانشان را نمي پذيرند . پاي صحبت هركدام كه مي نشيني ، مي شنوي : نوجوانان امروزي گستاخ شده اند ؛ احترام بزرگتر و كوچكتري معني خود را از دست داده ؛ فكر مي كنند قد كشيده اند عقل كل شده اند ؛ هنوز خوب و بد را از هم تشخيص نمي دهند ، حرف ، حرف خودشان است ؛ هر چه كه بگويي انگار براي ديوار حرف مي زني و .... از همين رو خشك و مستبدانه رفتار مي كنند و گاه نسبت به واكنش هاي فرزندان خود بي توجه مي مانند.

گرچه نوجوان ، ديگر فرزند خردسالي نيست كه تحت فرمان و تملك والدين باشد اما اين بدان معنا نيست كه او را در انجام هر عملي آزاد بگذاريم . ضرر آزادي بيش از حد ، به اندازه محدوديت هاي بي مورد و غير منطقي است  كه به هر حال همچون زخمي چركي ، زماني سرباز خواهد كرد . اگر خانواده از ترس اين كه مبادا فرزندش اشتباهي مرتكب شود امكان هر تجربه اي را از او گرفته و همچون كودكي خردسال با نوجوان خود رفتار كند ، اعتماد به نفس را براي او معني كرده است ؟ نوجواني كه هميشه با محدوديت رفتاري مواجه بوده و فرصتي  براي رشد اجتماعي به دست نياورده ، تنها متكي بودن را آموخته و نمي داند در صورت مواجه شدن با وضعيتي چون شكست يا عدم توفيق در كارها چه واكنشي از خود نشان دهد . زيرا تحت هيچ شرايطي تصميم گيري و برخورد با مشكلات را تجربه نكرده است و طبيعي است كه نه تنها در زمان حال بلكه در زمان آينده نيز به جاي تجربه اندوزي و قرار گرفتن در جريان مواج زندگي ،‌به دنبال يك حامي ، يك نقطه اتكا و ساحلي امن و آرام باشد . چنين افرادي تغيير را به ندرت مي پذيرند و هميشه سعي در حفظ وضعيت با ثبات دارند . آيا چنين كسي در دنياي سراسر تغيير و تحول امروزي كه دگرگوني هاي كلي يا جزيي را سبب مي شود جايي براي موفقيت و كاميابي خواهد داشت ؟

 

با ايجاد مقرراتی ، سلامت و سعادت خانواده را تضمين كنيم .

برخي از خانواده ها نوجوان را به بهانه به دست آوردن تجربه و آزادي به حال خود رها مي كنند. اما آيا نوجوان توان تصميم گيري صحيح و منطقي را در تمام شرايط زندگي دارد ؟ و اصلاً به دست آوردن تجربه به چه قيمتي ؟ گاهي به دست آمدن برخي تجربيات به قيمت اشتباهات جبران ناپذيري تمام مي شود كه سعادت و سلامت را براي نوجوان به آرزويي محال و دست نيافتني تبديل مي كند . از آنجا كه نوجوان تجربه لازم را براي زيستن در اجتماع بزرگ كسب نكرده و در بيشتر مواقع در تصميم گيري ها تابع احساسات و عواطف دروني خود مي باشد ، الزامي است كه از سوي والدين به شيوه اي اصولي مورد كنترل و نظارت قرار گيرد. نوجوان به دليل خصوصيات خاص اخلاقي مثل زودباوري ، بسيار سريع تحت تأثير رفتار ، سخنان و كردار ديگران قرار مي گيرد و به سبب كم تجربگي به سرعت ، افكار ديگران را پذيرفته و به خواست هاي آنان تن مي دهد. از آنجا كه نوجوان سريع دست به عمل مي زند و بيشتر اوقات به صورت احساسي عمل مي كند تا آنكه عقل سليم و منطق بر رفتارش حكمفرما باشد ، لذا منطقي است تا با وضع پاره اي از مقررات و محدوديت ها، سلامت ، سعادت و بقاي خانواده و جامعه را تضمين كنيم . اما چه كنيم تا نوجوان در برابر اين مقررات وضع شده واكنش عنادآميزي از خود نشان نداده ، آنگونه رفتار كند كه به صلاح و سعادت او كمك مي كند ؟

 

پذيرفتن تفاوت هاي اساسي و ایجاد رابطه دوستانه

اگر در تعامل هاي روزمره به فرزندمان فرصت اظهار نظر بدهيم و در مورد كارهاي گوناگون با او به شور بنشينيم ، در عين كمك به استقلال شخصيت او ، حس مسئوليت پذيري و اعتماد به نفس را نيز در وي تقويت كرده ايم . در سخنان پيشواي شيعيان آمده است كه فرزند شما در هفت سال سوم زندگي ، مشاور شما در كارها باشد.

 

مشورت با نوجوانان چند مزيت دارد . اول اينكه به دنياي بزرگسالان راه مي يابد و دوم به وسيله برخورد انديشه هاي نوجوان و والدين ، كم كم نگرش صحيح در او شكل مي گيرد و متوجه مي شود كه قوانين وضع شده تنها به جهت سعادت و تأمين آسايش او وضع شده اند و اگر اعتراضي به برخي مفاد اين قوانين داشته باشد مي تواند به وسيله بحث و گفتگو در مورد آن صحبت كرده و به تعادلي نسبي دست يابد . آنگونه كه رضايت نوجوان و والدين ، هر دو جلب شود و در اين ميان رابطه محبت آميز و دوستانه اي بين آنها شكل گيرد و هر دوي آنها از نيازها ، خواسته ها و توانايي هاي يكديگر بيش از پيش آگاهي يابند . به اين وسيله برخورد و عدم تفاهم بين آنها به پايين ترين درجه ي خود خواهد رسيد ؛ زيرا مشاجره و عدم تفاهم ، بدان علت در روابط روز مره و بين افراد پيش مي آيد كه از روحيات و خصوصيات طرف مقابل مطلع نيستند و نمي توانند از زاويه او به مسائل بنگرند . ما مي انديشيم ديگران نيز بايد مثل ما فكر كنند چرا كه هيچگاه از زاويه نقد به خود و كردارمان نمي نگريم . خصوصاً در مورد كساني كه دوستشان داريم . مي خواهيم طوري رفتار كنند كه ما مي پسنديم و در اين ميان فرزندان جايگاه خاصي دارند .

بد نيست اگر والدين تفاوتي بين نوجواني خود و نوجواني فرزندشان در اين روزها قائل باشند چرا كه شرايط ، ويژگي ها و خصوصيات اجتماعي ، اقتصادي ، فرهنگي ، نگرشي و سطح توقع نوجوانان در آن روزها و امروزه تفاوت هاي اساسي كرده  و اگر نتوانيم اين تفاوت ها را بپذيريم هيچگاه نخواهيم توانست رابطه اي دوستانه و مبني بر احترام متقابل با فرزندمان ايجاد كنيم . خوب است بپذيريم نوجوان حق دارد ديدگاه خاص خود را نسبت به مسائل داشته باشد . در بسياري موارد گفتگوهاي والدين و نوجوانان ، بدون نتيجه اي منطقي به انتها مي رسد. چرا كه هيچ يك از طرفين تلاشي در جهت پذيرش يكديگر نمي كنند . بنابراين يا بحث با فرياد و تحكم والدين ، كه فقط سعي كرده اند بدون دليل قابل فهم نوجوان ، نظر خود را به او تحميل كنند ، به پايان مي رسد و يا با قهر نوجوان و مغلوب شدن والدين. توجه داشته باشيد كه در جمله قبلي عبارت " بدون دلايل قابل فهم نوجوان " را به كار برديم ؛ زيرا در بسياري موارد عقايد و اظهارنظرهاي والدين به سود نوجوان بوده وادله اي منطقي و صحيح را به دنبال دارد.  اما همين دلايل قابل فهم به گونه اي مطرح مي شوند كه براي نوجوان قابل درك و فهم نبوده و مورد پذيرش قرار نمي گيرد. پس بياييد به زباني مشترك بينديشيم . ببينيم براي تغيير نگرش در نوجوان چه نكاتي را رعايت كنيم تا مطلوب ترين نتيجه به دست آيد.

 منبع:سایت تبیان

چگونه با فرزند نوجوانمان صحبت کنیم2

در قسمت قبل مطالبي درباره ديدگاه نوجوانان نسبت به والدين، ايجاد مقررات براي سعادت و سلامت خانواده و ايجاد رابطه دوستانه با نوجوانان مطرح شد حال مي خوانيم...

باورهاي غلط را با اطلاعات و شناخت صحيح تغيير دهيم

ابتدا خوب است بدانيم نگرش افراد از چه اجزا و عناصري تشكيل مي شود تا پس از آن به تغيير آن نوع نگرش بپردازيم .

ديدگاه يا نگرش افراد در مورد هر موضوعي از عناصر متفاوتي تشكيل يافته است ؛ از جمله عنصر شناختي ، عاطفي و آمادگي .

اعتقادات ، ارزشها و باورهاي ما ، با توجه به شناختي كه در حيطه آن مورد بخصوص به دست آورده ايم ايجاد مي شوند.

شناختي كه سبب مي شود روي اعتقاداتمان پافشاري كرده و آنها را محترم بدانيم . به طوري كه به سادگي تغيير عقيده نداده افكار و ايده هاي ديگران را نپذيريم. پس براي تغيير نگرش مي بايست روي عنصر شناختي باورها تكيه كرد . مي بايست باور غلط را با اطلاعات و شناخت صحيح و اصولي جديد و جايگزين كردن آنچه بهتر مي دانيم تغيير دهيم . زيرا تا انديشه هاي ما تغيير نكند رفتار ما متحول نخواهد شد. پس اولين گام ، تغيير شناخت و داشتن جايگزين براي آن نوع نگرش محسوب مي شود . بُعد ديگر نگرش ها ، عنصر عاطفي است . عاطفه اي كه نسبت به هر موضوع داريم ممكن است مثبت باشد يا منفي. البته عواطف مثبت يا منفي همراه با نوعي ارزشيابي هم هست . يعني يا آن پديده بخصوص را مي پسنديم و دوست داريم و يا نه . پس از مرحله شناخت بايد بدانيم كه چه چيزهايي براي فرد ، عواطف مثبت يا منفي ايجاد مي كند تا در تغيير نگرش از اين عواطف استفاده كنيم .

هر نگرش ، آمادگي براي عمل و رفتار را در انسان ايجاد مي كند. زيرا آنگونه رفتار مي كنيم كه مي انديشيم. پس توجه به شرح حال ، گذشته و اكنوني كه براي رفتار امروزي فرد تقويت كننده خاص او تلقي مي شود نكته مهم ديگري است كه در صورت رعايت آن مي توان بيشتر به هدف نهايي كه تغيير در باورهاست رسيد .

مثال : فرض كنيم متوجه شده ايم كه پسر نوجوان ما به سمت سيگار گرايش پيدا كرده و حتي مدتي است كه اين ماده افيوني را به عنوان تفريح و يا نشانه اي جهت ورود به دنياي بزرگسالي ( و يا به تعبير نوجوانان كم نياوردن در محفل دوستان ) مصرف مي كند . چطور مي توانيد با توجه به مطالب ذكر شده ، ذهنيت او را نسبت به مصرف سيگار تغيير داده از اعتياد او به اين معضل تقريباً همگاني ( و بعدها اعتياد افيوني ) ‌جلوگيري كنيد ؟

بياييد با اين تمرين يادآوري كنيم . گفتيم نگرش يك عنصر شناختي دارد . پس در ابتدا بايد بدانيم كه فرزند نوجوان ما از سيگار چه مي داند ؟ چرا و چگونه مصرف آن را عادت رفتاري خود قرار داده؟ از مزايا و معايب آن چه مي داند ؟ عاطفه او نسبت به مصرف سيگار چيست ؟ آيا مي انديشد كه در مواقع بحراني ، هنگامي كه فشارهاي عصبي بر او وارد مي آيند اين ماده آرامش خاطر او را فراهم مي سازد ؟ پيشينه مصرف سيگار در كجاست؟ خانواده ، دوستان و ... ؟ پيش زمينه فكري و عملي آن از كجا پديد آمده و ...

جذابيت و مقبول بودن پيام دهنده

 پس از دانستن اين مطالب ، خوب است نسبت به دانستني هاي خودمان تعصب نداشته باشيم. الزامي وجود ندارد كه فرزند فقط سخنان ما را ، آنهم به خاطر اين كه والدين او هستيم بپذيرد . بياييد ببينيم در آن مورد بخصوص ، نوجوان سخن چه كسي را بيشتر مي پذيرد . زيرا جذابيت و مقبوليت پيام دهنده يكي ديگر از موارد مهم و اساسي در تغيير نگرش محسوب مي شود . از آنجا كه گام اوليه ، شناخت صحيح و اصولي است پس مي توان اين اطلاعات لازم و اصولي را از متخصص آن فن دريافت كرد .

برگرديم به مثال سيگار . مي توان نوجوان را به كسي معرفي كرد كه كارشناس آن موضوع بخصوص است . مثلاً يك پزشك به خوبي مي تواند بدون سوگيري ، معايب و مضرات سيگار را براي نوجوان بازگو كند و با تشريح مواد تشكيل دهنده آن به نوجوان بفهماند كه تنها تلقين و تصور خود ماست كه فكر مي كنيم با مصرف سيگار آرامش پيدا مي كنيم . وقتي شناخت نوجوان تغيير كرد حداقل در صورتي كه بار ديگر كبريت را روشن كرد در نزديك كردن آن به سيگار ترديد به خرج خواهد داد .

منبع:سایت تبیان

چگونه با فرزندنوجوانمان صحبت کنیم3

 

در قسمت قبل مطالبي تحت عنوان تغيير باورهاي غلط با شناخت صحيح و جذابيت پيام دهنده بيان شد اينك مي پردازيم به ...

شيوه هاي مختلف تأثير گذاري

نكته بعدي شرايط تأثيرگذاري و تأثير پذيري افراد است . براي اين كه تأثيرگذاري به اوج برسد خوب است از شباهت ها شروع كنيم . درست است كه حتي دو انسان كاملاً مثل هم فكر نمي كنند ؛ اما نقاط مشتركي هم در افكار و عقايد حتي دو انسان متضاد يافت مي شود . پس خوب است از نقطه هايي شروع كنيم كه با هم اشتراك عقيده داريم تا بعد به تدريج به نكات اختلاف نيز نزديك شده باورهاي فرد را از كوچك به بزرگ تغيير دهيم .

لازم است كه توجه پيام گيرنده را به محتواي پيام جلب كنيم . به وسيله بيان خاطره ، نقل تجربيات و به هر شكل كه كمك مي كند تا پيام گيرنده براي گوش كردن به سخنان ما انگيزه پيدا كند ، توجه او را به مطلب مورد نظر جلب كرده و اطلاعات لازم را به او عرضه كنيم .

پس از انگيزه دادن و جلب توجه ، نوبت به ادراك است . بايد ببينيم پيام به چه شيوه اي بيشتر اثر مي كند . زيرا بعضي افراد ديداري هستند و برخي ديگر شنيداري . با توجه به اين نكته پيام مورد نظر را براي بعضي افراد به صورت تصويري و ديداري بيان مي كنند و براي برخي ديگر به صورت پيامهاي صوتي و شنيداري . مهم آن است كه پيام آن چنان واضح و روشن به فرد داده شود كه بپذيرد و يا حداقل مقدمات پذيرش او را فراهم آورد . در مثال سيگار اگر نوجوان ما با ديدن قانع مي شود مي توان پس از آن كه اطلاعات مربوط به مضرات سيگار را از منبع مورد اعتماد خود ، ( معلم ، والدين ، پزشك ، روحاني محل يا هر فرد مورد احترام ديگر از نظر نوجوان ) دريافت كرد ،‌او را به مراكز مخصوص بيماران ريوي و بيماراني كه مبتلا به ناراحتي هاي قلبي و سيستم تنفسي هستند مثل بيمارستانها و مراكز راديولوژي برد تا با بيماراني كه به اين گونه ناراحتي ها مبتلا شده اند صحبت كند و آنها را از نزديك ببيند . وقتي متوجه شود كه اكثر آنها در اثر مصرف سيگار به اين نوع بيماريها مبتلا شده اند ( و يا حداقل بيماري آنها را تشديد كرده است ) خاطره تلخ رنج و ناراحتي اين افراد را به ذهن سپرده و راهي مطمئن ( و بدون كشمكش بين والدين و فرزندان ) جهت ترك سيگار و تغيير نگرش در نوجوان شكل مي گيرد.

 

تأثير مهم مشوق ها

به جرأت مي توان ادعا كرد تمام انسان ها به نحوي ، سودجو و منفعت طلب هستند . پس جهت تغييرعقيده ، فرد بايد به عينه ببيند چيزهايي كه در صورت تعويض باورهايش دريافت مي كند بيشتر از آن چيزهايي است كه هم اكنون دارد. مشوق ها عوامل مهمي هستند كه نبايد ناديده گرفته شوند. لازم است نوجوان را جهت تغيير تشويق كرد و از آن نوع ابزار و امكاناتي ( مادي يا معنوي ) بهره جست كه براي نوجوان عامل تشويقي و تقويت كننده محسوب مي شوند ( طبيعي است كه مشوق ها در افراد گوناگون متفاوت است. ما در صورتي مي توانيم ديگران را متقاعد كرده و تغيير نگرش در آنها به وجود آوريم كه خودمان نسبت به آنچه كه مي گوييم ، معتقد بوده و به آن عمل كنيم . چگونه مي توان موضوعي را به كسي باوراند ، در حالي كه خود نسبت به حقانيت آن با ترديد برخورد مي كنيم . پس قبل از هر كاري مي بايست خودمان را قانع كرده ، به ثبات برسانيم . چطور انتظار داريم نوجوان به حرف پدر سيگاري خود گوش داده و ترك اعتياد كند ؟ تمام تلاشها و صحبت هاي پدر با يك كلام نوجوان كه ( پس چرا خودت سيگار مي كشي ؟ ) مورد ترديد قرار مي گيرد .

از تلاش جهت متقاعد كردن ديگران در جمع جداً بپرهيزيم .زيرا بيان اشتباهات در جمع است و فرد در مقابل آن موضع منفي اتخاذ كرده ، نه تنها پذيراي سخنان ما نمي شود بلكه به نفي آن نيز خواهد پرداخت .

در بيان مطالب ، از جملات زيبا ، كوتاه و مورد پذيرش فرد استفاده كنيم و از تداخل مسائل مختلف با يكديگر بپرهيزيم . قدرت تفكيك مسائل ، مهمترين توانايي ما در برخورد هاي اجتماعي محسوب مي شود. در صحبت ها سعي كنيم گام به گام پيش برويم . اول پايه باورها را محكم كنيم و بعد به مراحل بعدي برسيم . يكي از اصلي ترين روش هاي تغيير نگرش در روان شناسي " قدم به درگاه خانه " نام دارد . به عبارت بسيار ساده اين روش را مي توان اين گونه معني كرد : اگر ما بتوانيم تقاضاهاي كوچك خود را به فردي بقبولانيم مي توانيم انجام كارهاي بزرگتر و مهمتر را نيز به او بقبولانيم . پس براي تغيير باورها كه طبيعتاً تغيير در رفتار را به دنبال خواهد داشت لازم است از نكات ريز شروع كرده و به كليات برسيم .

 

تأثير گوش كردن و سوال كردن در بهبود روابط اجتماعي

با زور و تزوير نمي توان ديگران را قانع كرد . براي متقاعد كردن ديگران بايد با نرمي و مدارا رفتار كرد. استفاده از زور شايد در كوتاه مدت ، نتيجه بخش بوده و رفتار مطلوب را به دنبال داشته باشد. اما در درازمدت تأثير معكوس و منفي خواهد داشت . زيرا به محض برطرف شدن عامل فشار و يا كم رنگ شدن قدرت آن اهرم ، رفتار نامطلوب بازگشت كرده و با شدت بيشتري تكرار مي شود . اگر در برابر فرزندي كه سيگار كشيدن را راهي براي فرار از مسائل يافته ، زور ، خشونت ، پرخاشگري و احتمالاً تنبيه بدني را پيشه كنيد ، هر جا كه شما به عنوان عامل تنبيه حضور نداشته باشيد ، كوچه و خيابان ، پارك يا حتي دستشويي منزل ، محل مناسبي براي تكرار عمل ناشايست نوجوان خواهد بود . پس رفتار از بين نرفته ، حتي اگر در حضور شما و در مقابل ديدگان شما صورت نگيرد .

تكرار بيش از حد در متقاعد كردن ديگران زياد نتيجه بخش نيست . زيرا سبب دور شدن فرد از مطلب و بي حوصلگي طرف مقابل در شنيدن مي شود . استفاده از شيوه هاي درست گوش كردن و سئوال كردن به شكل معجزه آسايي در بهبود روابط اجتماعي و ارتباطي ما مؤثر مي افتد. چرا كه ما آدمها بيشتر دوست داريم حرف بزنيم تا اينكه گوش كنيم. وقتي اشتباهي را از طرف فرزندمان مشاهده مي كنيم ، بيشتر در مقام موعظه بر مي‌آييم تا اينكه واقعاً دليل آن حادثه را جويا شده ، به درد دل او گوش فرا دهيم . خوب است در زمان لازم به صحبت هاي نوجوان گوش دهيم و با سخنان بجا و به موقع و به دور از نصيحت ، بحث را در جهتي كه مي خواهيم هدايت كنيم. همه ي ما از نصيحت شنيدن بيزازيم و در برابر آن مقاومت مي كنيم . به همين علت توصيه اكيد بر اين است كه از نصيحت مستقيم نوجوان بپرهيزيد و با ايجاد زمينه مساعد و استفاده از تجربيات ديگران ، آنگونه صحبت كنيد كه نوجوان متوجه شود منافع خود او در كار است. با توجه به نكاتي به همين سادگي ، ‌از بسياري سوء تفاهمات و كشمكش هاي كلامي والدين و نوجوانان كاسته مي شود . منزل تنها مكان آسايش و محل امنيت جسمي و رواني مي گردد تا اين كه به شكل ميدان كارزاري جهت غلبه يكي از طرفين (‌ والدين يا نوجوان ) در آيد . و آيا معني واقعي خانه و خانواده چيزي غير از اين است ؟

منبع:تبیان

مهارت های مقابله با خشم

هر يك از ما در قبال مشكلاتي كه براي‌مان رخ مي‌دهد، از خود واكنش‌هاي بخصوصي بروز مي‌دهيم. مثلا در قبال رانندگي بد ديگران، ممكن است دست را بي‌وقفه روي بوق فشار دهيم، به تعقيب و گريز بپردازيم يا اينكه بي‌تفاوت از كنار اين موضوع بگذريم. اينكه فرد در قبال اين مسائل، چه واكنشي از خود بروز مي‌دهد، به نظام فكري – احساسي او مربوط است. بعضي‌ها از سيستم جنگ و گريز – سيستمي كه در هنگام خشم با ترس فعال مي‌شود – زياد استفاده مي‌كنند يعني آمادگي بروز پرخاشگري يا اضطراب، در آنها بالاست. آيا سيستم جنگ و گريز، سيستم مناسبي است؟ تجسم كنيد به عصر حجر بازگشته‌ايد و در يك غار زندگي‌ مي‌كنيد. در چنين شرايطي شايد بزرگ‌ترين دغدغه شما دفاع از جان باشد. پس يا بايد بجنگيد يا قيد زندگي را بزنيد.

حالا به قرن بيست‌و‌يكم- يعني عصر پيتزا و سيب‌زميني سرخ‌كرده- برگرديد. در شرايط فعلي، استفاده از سيستم جنگ و گريز حتي گاهي برايتان دردسرآفرين هم خواهد بود. زندگي در جامعه و در سايه قانون به ما اين امنيت را داده كه به جاي رفتارهاي احساسي، از نيروي انديشه‌مان بهره‌ بگيريم. تعريف حتما مي‌دانيد كه خشم هم مثل بسياري از احساسات ديگر مانند اندوه، غم، سردرگمي و... يك احساس است.

هنگامي كه خشمگين هستيم، دست به پرخاشگري مي‌زنيم. اين پرخاشگري يا به محيط و ديگران صدمه مي‌زند (مثل زماني كه با لگد به چيزي يا كسي مي‌كوبيم) يا به خودمان (مثل زماني كه به خود ناسزا گفته و اعتماد به نفس خود را مورد حمله قرار مي‌دهيم). آيا نبايد از چيزي خشمگين شويم؟

نداشتن احساس، امري ناممكن است اما جابه‌جايي احساسي كاري است منطقي و سازگارانه. مثلا مي‌توان به جاي خشم، آزرده شد يا به جاي حس انتقام، حس گذشت داشت.

يك موضوع، ممكن است براي فردي فاجعه باشد و براي ديگري تنها يك موقعيت ناخوشايند. فرد نخست با فوران احساسي خود حتما مهار ماجرا را از دست مي‌دهد در حالي كه فرد دوم تنها يك حس ناخوشايند را تجربه مي‌كند كه آثار مخرب نداشته و چون قليان احساسات وجود ندارد مي‌تواند با نيروي انديشه، اوضاع را سر و سامان دهد. آيا احساسات مزاحم ما هستند؟

 آدمي مملو از احساسات است اما برخي از اين احساسات مثل احساس خشم، افسردگي و خودكم‌بيني به فرد، آسيب مي‌رسانند و به‌اصطلاح، مخرب هستند. با كمي تمرين مي‌توان آموخت كه چگونه احساسات مناسب را جايگزين احساسات مخرب نمود.

مثلا ما مي‌توانيم نارضايتي را جايگزين خشم يا اندوه را جايگزين افسردگي نماييم. راهكارهاي مقابله با خشم از فن جايگزيني احساس، زياد استفاده نماييد. خشم، يك هيجان منفي است چرا كه فرد خشمگين آمادگي و پتانسيل بالايي براي انجام رفتارهاي غيرمنطقي دارد به گونه‌اي كه حتي مي‌تواند به خود يا ديگران هم صدمه بزند.

از آنجا كه ما انسان‌ها ميليون‌ها سال است كه به مدد تكامل، از يك گوريل متمايز شده‌ايم پس به يقين خواهيم توانست نسبت به چيزي كه عصبي‌مان كرده واكنشي متفاوت نشان دهيم. جملات، زاييده انديشه‌هاي ما هستند.

در هنگام خشم از جملاتي كه بار احساسي شديد دارند استفاده نكنيد. مثلا نگوييد «از تو متنفرم» يا «اين يك فاجعه بود» بلكه بگوييد «ناراحتم مي‌كني». هر گاه به حد انفجار خشمگين شديد، پيش از هر عملي ده نفس عميق بكشيد.

 اين زمان چند ثانيه‌اي نه تنها فرصت فكر منطقي را به شما مي‌دهد، موجب تخليه هيجان و حواس‌پرتي‌تان از موضوع نيز مي‌شود. به خود بگوييد چرا مردم نبايد بد رانندگي كرده يا حتي به من خيانت كنند؟ ديگران در طرز رفتارشان آزادند.

اين ما هستيم كه بايد رفتارمان را برحسب شرايط، تغيير دهيم. بدترين كار اين است كه همه‌چيز را در خودتان بريزيد. اين كار مي‌تواند موجب طغيان احساسي و خرابكاري شود. با صراحت به او بگوييد كه ناراحتتان كرده است اما متهمش نكنيد.

به او هم فرصت صحبت‌كردن بدهيد. منطقي باشيد. قسمت بزرگي از خشم و ناراحتي به اين خاطر است كه ما نمي‌خواهيم كوتاه بياييم. اين بايدها و نبايدها هستند كه ما را دچار خشم مي‌كنند. اگر نمي‌توانيد جلوي خشمتان را بگيريد، لااقل ميزان آن را برآورد كرده و بر اساس آن به ديگران هشدار دهيد يا محيط را ترك كنيد. بچه‌بازي درآوريد.

 اگر نتوانستيد جلوي خشم‌تان را بگيريد، بين بد و بدتر، بد را انتخاب كنيد يعني به جاي آسيب‌رساندن به ديگران يا به‌خطرانداختن موقعيت‌تان، به چيزي لگد بزنيد يا در خلوت، فرياد بكشيد تا آرام شويد. فراموش كنيد. چه بخواهيد و چه نخواهيد اين اتفاق رخ داده پس اين قيافه را به خود نگيريد.

 ايده‌آل‌گرا نباشيد. هيچ‌كس بهترين نيست. اگر بخواهيد نقش بهترين را بازي كنيد، چون نيستيد، عصباني مي‌شويد. نقش سازمان يونسكو يا سازمان جهاني حفاظت از محيط‌زيست را بازي نكنيد. مشكل ترافيك و آلودگي هوا و فرهنگ غلط رانندگي به دست من و شما حل نمي‌شود!

نسبت به خشم و رفتارهاي پرخاشگرانه‌تان هوشيار باشيد. اين شما هستيد كه بايد رفتارتان را تحت كنترل درآوريد. در غير اين صورت رفتارهايي از شما سر خواهد زد كه پيشيمان‌كننده هستند. فنون «آرميدگي سريع» را بياموزيد.

پيش از هر چيز بدانيد كه چه مي‌خواهيد. آنگاه بر سر ديگران يا خودتان هوار بكشيد. توقع‌‌تان از ديگران را كم كنيد. آنها در قبال ما وظيفه‌اي ندارند و اگر هم كاري مي‌كنند از سر لطف است. پس از خاتمه خشم و آرام‌شدن اوضاع، به بررسي علل موضوع پرداخته و نقش خود و ديگران را در بروز آن مشكل شناسايي نماييد.